Veelgestelde vragen

Over het UAF

Wat doet het UAF?

Het UAF begeleidt hoogopgeleide vluchtelingen bij hun studie en bij het vinden van een baan die aansluit bij hun capaciteiten. Ook behartigen wij de belangen van hoogopgeleide vluchtelingen bij politiek, overheid, onderwijsinstellingen en werkgevers.

Waarom hebben vluchtelingen begeleiding nodig?

Voor vluchtelingen is het vaak extra lastig om in Nederland te starten met een studie. Bijvoorbeeld omdat zij de taal niet goed spreken. Een behoorlijke baan vinden zonder Nederlands diploma is ook erg moeilijk.

In vergelijking met studenten die hier geboren en opgegroeid zijn missen vluchtelingstudenten een netwerk en de financiële middelen om zonder steun te kunnen studeren. Door een andere vooropleiding beschikken ze vaak ook niet over de studievaardigheden die specifiek kenmerkend zijn voor het Nederlandse onderwijs. Het UAF biedt ze een kans, zodat ze hun toekomst in eigen hand kunnen nemen.

Zijn er voorwaarden verbonden aan begeleiding door het UAF?

Het UAF begeleidt uitsluitend vluchtelingen. Vluchtelingen zijn mensen die uit gegronde vrees voor vervolging wegens ras, godsdienst, nationaliteit, het behoren tot een bepaalde sociale groep of politieke overtuiging hun land hebben verlaten. We richten ons daarbij op mensen die in Nederland als vluchteling zijn erkend of die nog in afwachting zijn van een beslissing op hun asielaanvraag. In sommige gevallen steunt het UAF ook slachtoffers van mensenhandel of mensen met een reguliere verblijfsvergunning, indien voor hen in onze ogen de bovengenoemde definitie van vluchteling geldt.

Het UAF biedt geen begeleiding aan vluchtelingen met een 1F-status: vluchtelingen die mogelijk betrokken zijn geweest bij oorlogsmisdaden.

Vluchtelingen die via het UAF willen studeren moeten op een gevorderd niveau Nederlands of Engels spreken en de capaciteiten en motivatie hebben om in het hoger onderwijs (verder) te studeren.

Hoeveel studenten begeleidt het UAF?

In 2015 heeft het UAF 2.593 studenten begeleid, waarvan:

  • 1.278 in voorbereiding op een studie
  • 934 tijdens een studie
  • 381 werkzoekenden

Het UAF houdt er rekening mee dat het aantal aanvragen voor begeleiding bij de voorbereiding op een studie zal verdubbelen of verdrievoudigen. Als het aantal vluchtelingen langdurig hoog blijft, verwachten we net zo’n toename voor het aantal studenten dat begeleiding nodig heeft tijdens de studie en het vinden van werk.

Het UAF wil graag meer vluchtelingen bijstaan en probeert daarvoor extra financiële middelen te werven.

Is de begeleiding succesvol?

Ja, in 2015 zijn 178 vluchtelingstudenten afgestudeerd, 207 hebben een baan gevonden en 4 zijn gestart als zelfstandig ondernemer. We hebben 150 studenten een stageplek kunnen bieden en 27 studenten zijn begonnen met vrijwilligerswerk.

Helaas zijn er ook studenten die tijdens het begeleidingstraject afhaken. Waar dit aan ligt is per persoon verschillend. Het kan bijvoorbeeld komen door traumatische ervaringen als vluchteling, tegenvallende studieresultaten, of onvoldoende begeleiding vanuit de opleiding.

Ook stromen vluchtelingen tijdens hun studie uit naar werk, soms vrijwillig maar vaak gedwongen omdat ze van hun gemeente geen toestemming krijgen te studeren met behoud van een uitkering. Het UAF probeert voor deze groep afspraken te maken met gemeenten. Ook gaan sommige vluchtelingen zonder ondersteuning van het UAF zelfstandig door met hun studie.

Het UAF probeert voor aanvang van een begeleidingstraject zo goed mogelijk in kaart te brengen wat de kans van slagen is. Ook proberen we vroegtijdig te signaleren of een student dreigt af te haken.

Wij gaan voor iedere individuele student na welk traject het beste bij hem of haar past en hoe eventuele achterstanden weggewerkt kunnen worden.

Werkt het UAF samen met andere vluchtelingenorganisaties?

Ja, we overleggen regelmatig met VluchtelingenWerk Nederland. We zijn geen concurrenten, maar werken samen in het belang van de vluchtelingen. Iedere organisatie heeft zijn eigen expertise; de organisaties vullen elkaar goed aan.

Het UAF werkt ook nauw samen met taalinstituten, onderwijsinstellingen, gemeenten en werkgevers.

Wat kan er beter volgens het UAF?

Voor een snelle en soepele integratie van vluchtelingen in de samenleving zijn o.a. de volgende maatregelen nodig:

  • Inventariseer zo vroeg mogelijk welke diploma’s, werkervaring en plannen een vluchteling heeft.
  • Maak goed taalonderwijs mogelijk voor hoog opgeleide vluchtelingen, in heel Nederland.
  • Breid het aanbod van schakeljaren uit, zodat meer vluchtelingen zich kunnen voorbereiden op een studie.
  • Verbeter de toegang tot hoger onderwijs. Zie het nationaal actieplan 'Nieuw talent voor Nederland'.
  • Creëer gelijke kansen op de arbeidsmarkt. Zie 'Nieuw talent benutten op de arbeidsmarkt'.

Over vluchtelingen

Mag een asielzoeker studeren? En een vluchteling?

Ja, als je rechtmatig in Nederland bent, mag je je inschrijven voor een studie. Tijdens je asielprocedure ben je rechtmatig in Nederland. Je hebt alleen geen recht op voorzieningen en moet vaak een hoog bedrag aan collegegeld betalen.

Een asielzoeker wordt een vluchteling zodra het land waar hij bescherming heeft gevraagd hem een verblijfstatus als vluchteling verleent. Als je zo’n verblijfsvergunning hebt, ben je ook rechtmatig in Nederland. Je mag dan studeren en hebt recht op de voorzieningen voor studenten zoals studiefinanciering.

Helpt het UAF ook asielzoekers zonder verblijfstatus?

Ja. Asielzoekers kunnen ook steun krijgen van het UAF. In de aanmeldingsprocedure gaat het UAF na of iemand vluchteling is. Op deze manier kan iemand tijdens de asielprocedure al aan de slag. Dit is belangrijk: uit onderzoek blijkt dat 'niets doen' in een asielzoekerscentrum niet goed is voor een mens.

Als iemand is uitgeprocedeerd en er geen zicht is op langdurig verblijf in Nederland, bouwt het UAF de ondersteuning af. Soms mag een student de studie die bijna klaar is nog afronden om een diploma te halen.

Wat doet het UAF voor middelbaar opgeleiden?

Naast de hoger opgeleiden, gaat het UAF ook vluchtelingen ondersteunen die in staat zijn op mbo-niveau 3 of 4 een diploma te behalen of op dat niveau uit te stromen naar werk. De dienstverlening die vanaf 2017 wordt opgezet, bestaat uit:

  • We verstrekken informatie en advies en openen hiervoor een telefonische helpdesk.
  • We organiseren regionale voorlichtingen voor vluchtelingen in samenwerking met betrokken organisaties.
  • We koppelen bedrijven die een personeelstekort hebben aan vluchtelingstudenten die via een werktraject BBL hun diploma willen halen op mbo-niveau 3 of 4.

Voor de begeleiding en financiering van mbo-trajecten op mbo-niveau 3 en 4 heeft het UAF nog geen financiering. We verwachten de eerste trajecten mogelijk te kunnen maken vanaf januari 2018.

Welke opleidingen doen UAF-studenten?
Opleidingen in de gezondheidszorg, economie en techniek zijn het best vertegenwoordigd onder vluchtelingstudenten. In deze sectoren is in Nederland behoefte aan gekwalificeerd personeel, ook op de lange termijn.
Hoeveel procent van de Syrische vluchtelingen is hoog opgeleid?
Van de Syrische vluchtelingen die naar Nederland komen is naar schatting 30% hoog opgeleid (hbo/wo), 30% heeft een middelbare opleiding (mbo). Bron: COA.
Waar komen andere hoog opgeleide vluchtelingen vandaan?
Hoger opgeleiden komen vooral uit Syrië en verder uit Iran en Irak. Die landen stonden bekend om hun goede onderwijssysteem. In bijv. Somalië en Eritrea is het onderwijs over het algemeen minder goed geregeld, maar ook uit deze landen komen getalenteerde hoogopgeleide vluchtelingen.

Over de begeleiding van UAF

Hoe ziet de begeleiding van het UAF eruit?

Bij de intake bekijken we welke begeleiding iemand nodig heeft. Meestal is eerst een intensieve taaltraining nodig. Het UAF brengt de student in contact met een erkend taalinstituut voor hoger opgeleiden.

Daarna volgt de studiekeuze: wat wil de student, welk aanbod is er, welk traject biedt de beste kansen op werk?

Vervolgens moet studiefinanciering geregeld worden (als de student jonger dan 30 jaar is) of vergoedt het UAF de studiekosten in de vorming van een lening en een gift. Tijdens de studie gaat het om allerlei praktische zaken, zoals de aanschaf van boeken, en maatwerk begeleiding.

In de laatste fase van de studie bereiden we de vluchtelingstudenten voor op de arbeidsmarkt. We leren hen basisvaardigheden van solliciteren aan. Afgestudeerden brengen we in contact met werkgevers, voor een stage, werkervaringsplek en uiteindelijk een baan op niveau.

Vluchtelingstudenten kunnen een beroep doen op een mentor, ongeacht de studiefase waarin zij zich bevinden.

Hoe lang duurt een studie van een vluchtelingstudent gemiddeld?

Een studie duurt gemiddeld vier jaar. Vluchtelingstudenten hebben vaak in het begin van de studie wat meer tijd nodig omdat zij moeten wennen aan het Nederlandse systeem. Als het eerste studiejaar eenmaal goed is afgerond, studeren zij vaak sneller dan hun Nederlandse studiegenoten omdat ze al eerder hoger onderwijs hebben gevolgd.

Afhankelijk van de leeftijd en het vakgebied van de student zijn ook korte bijscholingstrajecten mogelijk.

Ik heb gratis PC’s in de aanbieding voor vluchtelingstudenten. Kan ik die bij jullie afleveren?
Een goede werk-/studeerplek is zeker belangrijk voor de vluchtelingen die wij begeleiden. Onze organisatie is echter niet ingericht op het onderhouden, opslaan en distribueren van computers. Hoewel gratis computers in eerste instantie aantrekkelijk lijken, blijkt het in de praktijk voor het UAF voordeliger om nieuwe computers te financieren. Zo besparen we de kosten van het opschonen van de computers, de installatie en aanschaf van software, de nazorg van apparatuur en de opslag van de computers bij het UAF. Als u dat wilt, dan vertellen wij u graag meer over mogelijkheden om het UAF te steunen en bij te dragen aan de oplossing van het vluchtelingenvraagstuk in Nederland. De materialen die u aanbiedt, zijn mogelijk interessant voor een kringloopwinkel of een asielzoekerscentrum bij u in de buurt.

Over de financiering

Wat kost de begeleiding van een vluchtelingstudent per jaar?

De kosten van de studie zijn vergelijkbaar met de kosten die een Nederlandse student betaalt (zonder bijdrage van ouders). Denk aan collegegeld en boekengeld. Vluchtelingstudenten jonger dan 30 jaar kunnen studiefinanciering aanvragen en betalen de studie zelf vanuit deze lening. Vluchtelingstudenten boven de 30 hebben deze mogelijkheid niet. Voor hen betaalt het UAF daarom het collegegeld en de boeken.

Een voorbereidend jaar, waarin een vluchteling de Nederlandse taal leert, kost gemiddeld 2.500 euro per jaar exclusief reiskosten. Het grootste deel hiervan wordt vergoed vanuit het inburgeringsbudget dat elke vluchteling van de overheid kan krijgen. Kosten die buiten het inburgeringsbudget vallen, zoals reiskosten voor taallessen, worden vergoed door het UAF.

Als de student is afgestudeerd of een baan heeft gevonden, moet hij of zij een deel van de studiekosten aan het UAF terugbetalen. Dit gebeurt op basis van 60% gift en 40% lening.

Verdient het UAF aan vluchtelingen?
Nee. Het UAF heeft het CBF-keurmerk voor goede doelen en is een organisatie zonder winstoogmerk. Het UAF krijgt geld van 26.000 donateurs, het ministerie van OCW, de Nationale Postcode Loterij, van fondsen en overige instellingen. Met dat geld kunnen we (beperkte) begeleiding bieden aan vluchtelingstudenten.
Hoeveel verdient de directeur van het UAF?

Goede doelen zijn professionele organisaties met een grote verantwoordelijkheid. Zij bieden oplossingen voor belangrijke maatschappelijke vraagstukken. Het realiseren van maatschappelijke doelen vraagt om kwalitatief goed personeel. Daar hoort ook professioneel leiderschap bij met een gepaste beloning.

Het precieze jaarinkomen van de UAF-directeur staat in onze jaarrekening. Het jaarinkomen past bij de zwaarte van de functie en blijft binnen het toegestane maximum van de beloningsregeling van Goede Doelen Nederland.

Bankieren: waar is de keuze van het UAF op gebaseerd?

Het UAF bankiert bij ING. Deze keuze is gebaseerd op de beste ‘fit’ met onze bedrijfsprocessen. Daarnaast is ING de enige bank in Nederland waar vluchtelingen zonder status een bankrekening mogen openen. Het UAF doet hiernaast zaken met Triodos en Van Lanschot Bankiers. Ook heeft het UAF een belegging in ASN Fondsen. Uiteraard blijven wij kritisch naar onze partners. Wij voeren regelmatig het gesprek met hen en blijven kritische vragen stellen over de activiteiten die onze bankrelaties ondernemen. Internationale toetsing geeft een positief beeld van ING weer.

De route van een vluchtelingstudent

Help een vluchteling op weg

'Ik vind het fijn om hard te werken!' Fresetha vluchtte voor de Taliban, weg van haar onzekere toekomst. Dankzij uw support en de ondersteuning van het UAF kan zij binnenkort weer aan de slag als fysiotherapeut!