Leo Lucassen zet stellingen over vluchtelingen in perspectief

Leo Lucassen zet stellingen over vluchtelingen in perspectief

Welke les(sen) kunnen wij trekken door hedendaagse stellingen over vluchtelingen in historisch perspectief te plaatsen? Het UAF interviewt Leo Lucassen, Directeur Onderzoek IISG, die zijn baan combineert met een leerstoel migratiegeschiedenis aan de Universiteit Leiden. Sinds de toenemende vluchtelingenstroom in 2015 fungeert hij steeds vaker als mediavraagbaak. 

De stelling: ‘Hoger opgeleide vluchtelingen zorgen voor verdringing op de Nederlandse arbeidsmarkt.’
Lucassen: ‘Deze stelling klopt niet, niet voor het heden, maar ook niet voor het verleden. We weten hier veel over als we naar de Nederlandse geschiedenis van de twintigste eeuw kijken. Vanaf de Tweede Wereldoorlog zijn er allerlei vluchtelingen naar Nederland gekomen, een deel hoogopgeleid. Het probleem bleek, ook in het verleden, eerder omgekeerd te zijn. Veel van deze vluchtelingen waren niet in staat de kennis en kunde die zij in huis hadden goed en ten voordele van de Nederlandse samenleving in te zetten. Veel vaker zag je dat zij juist onder hun niveau werkten, zeker kort na aankomst. Er zijn nog steeds zorgen dat het eerder te láng duurt voordat vluchtelingen hun talenten kunnen benutten.’

De stelling: ‘Vluchtelingen zijn zelf verantwoordelijk voor een succesvolle integratie.’
Lucassen: ‘De geschiedenis wijst uit dat kortere procedures en gerichte aandacht vanuit de overheid juist snellere integratie opleveren. Een specifiek voorbeeld hiervan zijn de ‘Aussiedler’ in Duitsland. Dit waren immigranten uit de voormalige Sovjetunie die op basis van hun Duitse wortels aanspraak konden maken op de Duitse nationaliteit. Na de Val van de Muur kwamen zij massaal naar Duitsland. Tegelijkertijd vroegen ook veel vluchtelingen uit het Midden-Oosten, de hoorn van Afrika en Joegoslavië asiel aan in Duitsland. 

Duitsland voerde ten aanzien van deze twee groepen een heel ander beleid. Waar het ging om de vluchtelingen probeerde men zo afhoudend mogelijk te zijn, hopende dat er niet meer zouden volgen. Dit betekende: langdurende procedures en tijd in geïsoleerde centra. Bij de Aussiedler zag je een totaal andere benadering. Gezien zij werden beschouwd als ‘Duits’, - hoewel verreweg de meesten van hen geen woord Duits spraken - werd er voor deze groep veel moeite gedaan om hen aan werk, huisvesting en opleiding te helpen. Je zag dat het resultaat ten opzichte van dit beleid ook heel anders was. De Aussiedler integreerden inderdaad veel sneller. Dat is ook niet zo gek, als je bedenkt dat er voor hen allerlei programma’s waren om hen snel bij de juiste bedrijven en instellingen aan het werk te helpen.’

Tot slot, wat vindt Lucassen van het UAF?
Lucassen: ‘Als je naar de geschiedenis van het UAF kijkt, zie je dat de functie van deze organisatie heel belangrijk is geweest. Deze aanpak zou breder moeten worden uitgedragen. Méér gerichte aandacht, zodat vluchtelingen kunnen laten zien en gebruiken wat ze in hun mars hebben, voor zichzelf en voor de Nederlandse samenleving waar zij deel van uit maken. Zo’n stichting als het UAF is een ideaal voermiddel om de brug tussen de vluchtelingen en de samenleving te bouwen.’

Fotografie: Merlijn Doomernik

Ben je student en wil je mentor worden?

Ben je student en wil je vluchtelingstudenten ondersteunen bij het opbouwen van een toekomst in Nederland? Word dan mentor! Meld je hier aan.

Ben je UAF-student?

Ben je UAF-student en spreekt het idee van een mentor je aan? Klik hier voor meer informatie en meld je aan!

Help mee!

Iedere week kloppen tientallen hoogopgeleide vluchtelingen aan bij het UAF. Zij hebben alles achter zich gelaten, maar brengen hun talenten met zich mee. Deze vluchtelingen willen graag in Nederland aan de slag met hun werk of studie. Het UAF ondersteunt hen daarbij. Helpt u mee?

 

Meld u aan voor de digitale nieuwsbrief van het UAF